Kinkhoest PCR-test – Bordetella pertussis en parapertussis DNA

Blijf je hoesten? Kinkhoest kan een oorzaak zijn

Hoestbuien die maar blijven terugkomen, soms met kokhalzen of overgeven: het kan passen bij kinkhoest. Bij volwassenen ontbreekt de kenmerkende gierende inademing vaak. Soms is langdurig hoesten de belangrijkste klacht. Aan de klachten alleen kun je niet met zekerheid zien of je kinkhoest hebt.

Deze test onderzoekt of er DNA van Bordetella pertussis of Bordetella parapertussis in je sputum aanwezig is. Bordetella pertussis veroorzaakt kinkhoest. Bordetella parapertussis kan vergelijkbare klachten veroorzaken.

Wat onderzoekt deze test?

Het laboratorium gebruikt real-time PCR om genetisch materiaal van de twee bacteriën op te sporen. De test zoekt dus rechtstreeks naar bacterieel DNA.

Dit is een ander onderzoek dan een kinkhoest-antistoffentest, waarbij in bloed wordt gekeken naar de afweerreactie tegen de bacterie. De PCR-test vertelt niet of je door vaccinatie beschermd bent.

Wanneer is een kinkhoest PCR-test zinvol?

Een PCR-test kan helpen bij klachten die passen bij kinkhoest, vooral vroeg in het ziekteverloop. Denk aan aanhoudend hoesten, heftige hoestbuien of hoestklachten na contact met iemand met kinkhoest.

Het moment van testen is belangrijk. PCR is doorgaans het gevoeligst in de eerste drie weken van het hoesten. Als je langer hoest, neemt de kans toe dat de test negatief is terwijl je wel kinkhoest hebt of hebt gehad. Antibioticagebruik kan de uitslag ook beïnvloeden. Overleg daarom vooraf welk onderzoek bij jouw situatie past. Zonder klachten wordt een kinkhoest-PCR doorgaans afgeraden.

Welk materiaal is nodig?

Voor deze test is 1 ml sputum nodig. Sputum is slijm dat je vanuit de luchtwegen ophoest. Speeksel is hiervoor geen vervanging.

Het materiaal moet in een apart, voor dit onderzoek geschikt opvangbuisje worden verzameld. Het transport naar het laboratorium verloopt per koerier. Neem vóór de afname contact op met Bloedwaardentest voor de afname- en transportinstructies.

Kun je geen slijm ophoesten? Overleg dan eerst over een passende afnamemethode.

Wat betekent de uitslag?

Negatief: in het onderzochte materiaal is geen DNA van de onderzochte bacteriën aangetoond. Een negatieve uitslag sluit kinkhoest niet volledig uit. De duur van je klachten, antibioticagebruik en de kwaliteit van het monster kunnen hierbij een rol spelen.

Positief: er is DNA van een van de onderzochte bacteriën aangetoond. Bespreek de uitslag met je arts voor beoordeling en eventuele behandeling. Een PCR-test toont DNA aan en geeft op zichzelf geen zekerheid over je besmettelijkheid op dat moment.

Veelgestelde vragen

Is dit een bloedtest?

Nee. Deze test wordt uitgevoerd op opgehoest slijm uit de luchtwegen. Voor onderzoek naar kinkhoest-antistoffen is wel bloed nodig.

Kan ik testen als ik al weken hoest?

Dat hangt af van hoe lang je klachten hebt. Later in het ziekteverloop kan een antistoffentest geschikter zijn. Overleg vooraf over de keuze tussen PCR en bloedonderzoek.

Kan ik kinkhoest krijgen als ik gevaccineerd ben?

Ja. Vaccinatie biedt geen levenslange bescherming. Ook bij gevaccineerde mensen kunnen klachten aanleiding zijn om kinkhoest te onderzoeken.

Wanneer moet ik direct contact opnemen met een arts?

Neem bij benauwdheid, ademstops of ernstige ziekte direct contact op met een arts. Overleg ook snel bij een vermoeden van kinkhoest als je contact hebt met een jonge baby of met iemand in de laatste weken van de zwangerschap. Wacht in die situaties niet op een zelf aangevraagde testuitslag.

Praktische testinformatie

Categorieën: Diagnostiek van infecties · Luchtwegpathogenen

081026EG