IGF-1 Somatomedine Groeihormoon
Somatomedine of IGF-1 Insulin-like Growth Factor I
De test bepaalt de hoeveelheid IGF-1 in het bloed. IGF-1 is een eiwithormoon, dat verwant is aan insuline. Het wordt voornamelijk gemaakt in de lever en regelt de groei. De aanmaak van IGF-1 wordt geregeld door groeihormoon (GH) dat geproduceerd wordt in de hypofyse, een belangrijke hormoonklier in de hersenen. Een tekort of een overmaat aan IGF-1 hangt direct samen met een tekort of een overmaat aan groeihormoon.
De hoeveelheid IGF-1 in het bloed is zeer sterk afhankelijk van de leeftijd. Gedurende de kinderleeftijd stijgt het geleidelijk met een zeer hoge piek gedurende de puberteit. IGF-1 stimuleert de lengtegroei van de botten en de aanmaak van spierweefsel. Daarna daalt het weer enigszins. Gedurende de verdere toename van de leeftijd daalt de hoeveelheid IGF-1.
IGF-1 kan worden aangevraagd bij:
- vermoeden van een beschadiging of een tumor in de hypofyse
- vermoeden van te lage of te hoge productie van GH
- achterblijvende groei in kinderen
- behandeling van een GH-tekort met synthetisch GH
- behandeling tegen acromegalie
Voor elke leeftijd gelden bijbehorende boven- en ondergrenzen. Omdat er verschillende meetmethodes zijn, die onderling verschillende uitslagen geven, is er niet één tabel met standaardreferentiewaarden.
Verlaagd
Een tekort aan IGF-1 is het gevolg van een tekort aan groeihormoon (HgH). Het leidt op de kinderleeftijd tot te kleine lengte en bij volwassenen tot afname van spiermassa, botontkalking en toename van cholesterol in het bloed. Een tekort aan groeihormoon is meestal het gevolg van een beschadiging van de hypofyse of de aanwezigheid van een tumor in de hypofyse, die de groeihormoon producerende cellen verdringt.
Verhoogd
Een overmaat aan IGF-1 is het gevolg van een overmaat aan groeihormoon. Het leidt bij kinderen die nog niet in de puberteit zijn tot overmatige lengtegroei. Bij volwassenen leidt het tot extra groei van handen en voeten en toename van kraakbeenweefsel. Dit gaat gepaard met een geleidelijke vergroving van de gelaatstrekken (acromegalie). Overmatige aanmaak van GH is meestal het gevolg van de aanwezigheid van een goedaardige GH-producerende tumor in de hypofyse.
Met IGF-1 wordt het effect van de GH-onderdrukkende therapie bij acromegalie gecontroleerd. Hierbij wordt gestreefd naar gemiddelde IGF-1 waarden. Ook de behandeling van een GH-tekort met synthetisch GH wordt vervolgd middels IGF-1. Afhankelijk van het behandeldoel wordt gestreefd naar gemiddelde IGF-1 waarden (onderhoudsdosis) of naar hoog-normale waarden (bij inhaalgroei in kinderen).
zie hier de grafiek met standaard deviatie volgens Bidlingmaier
